Czy łożyska FDB mogą powodować buczenie w pewnych zakresach obrotów?

[Melon77 19]

Moje ograniczone doświadczenie z wentylatorami wzbudza we mnie pytanie, czy jest to prawdą, że łożyska FDB mogą wzmacniać efekt buczenia wentylatora w pewnych zakresach obrotów? Pytanie do cichofili, bo tylko w bardzo wyciszonym komputerze efekt będzie słyszalny. Ja od jakiegoś czasu celuję w komputer całkowicie cichy, więc problem szybko zauważyłem.

Jako zasilacz mam BeQuiet Straight Power 550W, co do jego kultury pracy nie mam żadnych zastrzeżeń - jest cicho. Do tego Ryzen APU, żeby nie mieć karty graficznej z wentylatorami i chłodzenie CPU Fera 3 z Sigma Pro - i właśnie o to chłodzenie się cała sprawa rozchodzi:

1. Sigma Pro okazał się faktycznie cichy (oprócz bardzo cichego "terkotania" słyszanego z bardzo bliskich odległości), jednak po jakimś czasie zauważyłem, że przy obciążeniu procesora wkręcając się na wyższe obroty, po drodze kilka razy powoli pulsacyjnie słychać buczenie o średniej wysokości tonalnej, po czym zanika. To samo po ustaniu obciążenia - obroty powoli spadają i znowu okresowo pojawiają się te buczenia i potem znikają.

2. Zmieniłem wentylator na jakiś tani, co był dołączony do obudowy: samego chyba nie można kupić, ale to jest Fractal Design Silent Series LT 120mm - on raczej ma jakieś tańsze i gorsze łożysko, ale nie posiada efektu buczenia, co miała Sigma Pro.

3. Postanowiłem potem zaszaleć i spróbować wentylator "premium" czyli BeQuiet Silent Wings 3. Kultura pracy najlepsza z nich wszystkich, no ale... w okolicach 1090 rpm wyraźnie buczy. Dodatkowo nieco powyżej 900 rpm też ma zakres buczenia, ale o wiele cichszego. Postanowiłem sprawdzić, czy nie wpada w rezonans z zasilaczem, więc wyciągnąłem go poza obudowę i przykładając do ucha faktycznie silniczek (albo łożysko) buczy przy tych wybranych obrotach.

To buczenie jest o tyle problematyczne, że przenosi się łatwo przez obudowę i irytuje dużo bardziej niż szum. SW3 więc pójdzie na zwrot i zostanę przy najbardziej tanim Fractal Design, który trochę ma gorszą kulturę pracy niż SW3, ale przynajmniej nie niepokoi tym dziwnym buczeniem.

Czy możliwe więc jest, że łożyska FDB i jego pochodne mają większą skłonność do tego typu nieprzewidywalnych efektów akustycznych? Czy może ja akurat trafiłem na takie sztuki?

Okazuje się, że problem jest znany, np. tu. Polecane Arctic P12 też tak mogą mieć. Gość zmienił na Noctua i problem ustał. Chciałem spróbować tych P12, ale po lekturze tego mam wątpliwości. Natomiast czytałem też odwrotne historie - ktoś miał 2 wentylatory Noctua wydające tego typu buczenie i serwisant stwierdził, że już się spotkał z tym problemem u Noctua, wymienił na jakieś tańsze zamienniki nieznanej marki i problem zniknął. Wygląda mi to wszystko trochę na loterię, skoro nawet topowe wentylatory mogą mieć ten problem. I może lepiej po prostu kupować najtańsze w miarę przyzwoite sztuki i zapomnieć o wentylatorach z wyższej półki?

Jak ktoś ma wentyl do obudowy lub na cpu ustawiony na stałą prędkość, to może tego nie zauważyć nigdy, bo problem występuje zwykle w wąskim zakresie obrotów. Ale jak obroty się zmieniają, to ja już wolę, żeby głośniej szumiało niż żeby jakieś pulsacyjne buczenia się pojawiały i znikały.

Czy ktoś ma jakieś obserwacje na ten temat?

[zawisztheblack 2132]

Buczenia nie zrzucałbym stricte na łożysko, a raczej na ogólną konstrukcję wentylatora, jego rotora i samego silnika, która może sprawiać, że w pewnych zakresach obrotów staje się on głośniejszy / zaczyna buczeć / wydaje "elektryczny" dźwięk (np. EK Vardar). Arctici serii P to koronny przykład takich problemów. W przypadku wentylatorów BeQuiet czytałem jakiś wywiad z inżynierem, w którym pisał, że konstruując swoje wentylatory starali się przesunąć nieprzyjemne dźwięki poza zakres słyszalny dla człowieka - w efekcie nie słyszymy nieprzyjemnego dźwięku, ale odbieramy go w inny sposób, np. może pojawić się uczucie niepokoju czy rozdrażnienia. Inna sprawa, że przeszkody przed wentylatorem lub za nim potrafią wzbudzać pewne dźwięki - np. Noiseblocker serii eLoop (B12 i B14), które "piszczą" / "gwiżdżą", gdy przeszkoda znajdzie się bezpośrednio przed nimi. Dodatkowo trzeba wziąć pod uwagę, że słuch i odbieranie bodźców tego typu jest bardzo subiektywne. Jednemu coś mocno przeszkadza, inny nawet nie zwróci na to uwagi.

Jaka rada gdy jesteś szczególnie wrażliwy? Testować różne wentylatory i korzystać z prawa do 14 dniowego zwrotu. Nie szukaj też świętego Grala, bo go nie znajdziesz i popadniesz tylko w szaleństwo. Każdy wentylator ma jakieś wady.

Edytowane 29 Kwietnia 2021 przez zawisztheblack

[Melon77 19]

No całkiem możliwe, że to nie wina łożysk tylko akurat u mnie się tak złożyło. Myślałem sobie, że jeślibym np. zamiast Arctic P wziął Arctic F, to może buczenia by nie było ze względu na inne łożysko, ale wychodzi na to, że nie w tym rzecz. 

55 minut temu, zawisztheblack napisał:

Jaka rada gdy jesteś szczególnie wrażliwy? Testować różne wentylatory i korzystać z prawa do 14 dniowego zwrotu. Nie szukaj też świętego Grala, bo go nie znajdziesz i popadniesz tylko w szaleństwo. Każdy wentylator ma jakieś wad

Do tego samego wniosku doszedłem. Szkoda tylko, że wychodzi na to, że zarówno cena produktu jak i opinie i testy można w większości do kosza wrzucić - w tym wypadku starałem się doszkolić przed zakupem, oglądnąłem trochę testów wentylatorów, zrobionych w sposób dosyć profesjonalny i ten temat w ogóle nie został poruszony, nikt nie testował akustycznych właściwości przy płynnym zmienianiu prędkości obrotowej. Może faktycznie mało jest osób, którym to może przeszkadzać, sprawa jest na pewno subiektywna.

W moim konkretnym wypadku doszedłem do wniosku, że nie mam co kombinować i zostanę przy tym Fractal Design, bo ryzyko ponownej wtopy jest duże, a poza tym dla mojego ucha SW3, już pomijając to buczenie, nie dawał aż tak zwiększonej kultury pracy, żeby było o co walczyć - jak obroty są duże, to szum zawsze będzie, praw fizyki nie przeskoczymy, a czy minimalnie większy czy mniejszy to już nie tak istotne. Temat dociekam tylko z chęci nauczenia się czegoś o wentylatorach i żeby wiedzieć na przyszłość co najlepiej kupować - ale niestety chyba się tego nie dowiem. W razie potrzeby wezmę pewnie na pierwszy rzut jakiegoś taniego FD podobnego do tego co mam teraz. I znowu jak na ironię - większość właścicieli obudów FD narzeka, że dołączone wentylatory są głośne i w ogóle do niczego się nie nadają, a dla mnie okazał się lepszy od Sigmy Pro i SW3 . Pozostaje chyba tylko własna metoda prób i błędów...

[stark2991 692]

Ciekawe jak to wygląda z tymi nowymi Fluctusami z Fery 5, bo tam dokonano jakichś optymalizacji pod kątem charakterystyki hałasu (ale nie wiem czy samego wentylatora, czy razem z radiatorem). 

[zawisztheblack 2132]

Arcitc P i F mają akurat ten sam typ łożyska.

Co do narzekania na wentylatory, to często wynika ono z tego, że ludzie nie wiedzą, że mogą sobie ustawić krzywą zależności RPM wentylatora od temperatury CPU. Wszystko leci na auto i hałasuje. Widać to zwłaszcza w przypadku chłodzeń AiO gdzie producenci pchają wysokoobrotowe wentylatory lecące na 2000-2500 RPM. Takie chłodzenie bez odpowiedniej regulacji zamienia się w odrzutowiec. Ludzie zamiast to wyregulować najczęściej zrzucają winę na kiepskie wentylatory.

Ze swojej strony mogę powiedzieć, że najlepszą kulturę pracy, z wentylatorów z jakimi miałem styczność, mają:

• BQ Shadow Wings 2 - naprawdę dobra kultura pracy, tylko wydajność średnia
• Noiseblocker eLoop, czyli głównie B12-PS oraz jego rebrandy dla Phobya czy Alphacool - świetne wentylatory do pracy na chłodnicy oraz radiatorze. Przez moje ręce przeszło ponad 100 sztuk i z żadną nie miałem problemu. Koniecznie muszą być ustawione w koniuracji push. Rebrandy Phobya / Alhacool można dostać w naprawdę dobrej kasie.
• Noctua NF-A12x25 PWM - bez wątpienia najlepszy wentylator 120mm na radiator i chłodnice. Potrafi lecieć 100-200 RPM wyżej od konkurencji przy tym samym poziomie hałasu.

Jedna sprawa - od 1000 RPM każdy wentylator będzie wyraźnie słyszalny, z tym nic nie da się zrobić.

9 godzin temu, stark2991 napisał:

Ciekawe jak to wygląda z tymi nowymi Fluctusami z Fery 5, bo tam dokonano jakichś optymalizacji pod kątem charakterystyki hałasu (ale nie wiem czy samego wentylatora, czy razem z radiatorem). 

Mam u siebie dwa Fluctusy, przyszły wczoraj, po majówce zrobię testy na radiatorze i porównam z tym co mam czyli: B12-PS, SW3 120mm, P12 PWM, NF-A12x25PWM a jak starczy czasu, to może z jakimiś 140mm typu NF-A15, B14-PS, SW3 140mm etc.

Edytowane 30 Kwietnia 2021 przez zawisztheblack

[Melon77 19]

3 godziny temu, zawisztheblack napisał:

Co do narzekania na wentylatory, to często wynika ono z tego, że ludzie nie wiedzą, że mogą sobie ustawić krzywą zależności RPM wentylatora od temperatury CPU. Wszystko leci na auto i hałasuje.

To prawda, natomiast w moim wypadku jest wręcz odwrotnie - gdybym miał ustawione na auto (cokolwiek to znaczy, ale podejrzewam, że domyślnie na płycie głównej jest ustawiona maksymalna lub jakaś wysoka prędkość), to wentylator by sobie szumiał i huczał, a problem z buczeniem by nie wystąpił. To, czego mi brakuje w testach wentylatorów, to kultura pracy podczas zmiany prędkości obrotowej, np. ustawiamy system, żeby rozkręcał wentylator powoli w całym zakresie obrotów a potem spowalniał aż do zera i nagranie tego mikrofonem z jakiejś sensownej odległości, np. 30cm. To by dało jakieś pojęcie, czy dany wentylator ma zakresy, w których pojawiają się buczenia czy inne niespodziewane akustyczne efekty.

[brzoza11 61]

@Melon77 Z moich doświadczeń Arctic P12 bardzo rezonuje w niektórych zakresach rpm i ciężko jest go ustawić, ale da się. Wystarczy zrobić "krzywą schodkową", żeby np <30*C miał równo 30% PWM, pomiędzy 30-40*C równo 38% PWM i tak dalej, wiadomo żeby znaleźć te korzystne obroty dla twojej sztuki musisz go zmieniać co 1% i słuchać np w nocy. Ja tak przesłuchałem kilka wentylatorów i mogę polecić PureWings2 oraz rebrandy Eloopów jako dosyć tanie i o naprawdę spoko kulturze pracy, bez rezonansów i buczenia. Jedyne ich wady: PW2 nie jest aż tak wydajny na chłodnicach/radiatorach, Eloop Alphacoola minimalnie klika, ale słychać to jak się go puści na 600 rpm i wyłączy wszystkie inne wentylatory. Dawno temu miałem jeszcze Scythe Slip Stream, które też miło wspominam, z resztą czyli przeróżne SilentiumPC albo te dołączane do obudów słabo wspominam. P12 jeszcze się ratuje wydajnością/hałas jak już znajdziemy dla niego odpowiednie obroty plus wbudowanym łączeniem szeregowym kilku sztuk.

Ja bym ci doradził spróbować z Eloopem albo Noctua A12x25, wydatek nie mały, ale do przeżycia skoro potrzebujesz jednej sztuki na cooler, ewentualnie inny wentyl z ustawieniem schodkowym.
Do zabawy z obrotami bardzo polecam program FanControl.

[Melon77 19]

8 godzin temu, brzoza11 napisał:

Z moich doświadczeń Arctic P12 bardzo rezonuje w niektórych zakresach rpm i ciężko jest go ustawić, ale da się. Wystarczy zrobić "krzywą schodkową", żeby np <30*C miał równo 30% PWM, pomiędzy 30-40*C równo 38% PWM i tak dalej, wiadomo żeby znaleźć te korzystne obroty dla twojej sztuki musisz go zmieniać co 1% i słuchać np w nocy.

Takie coś tylko częściowo wyeliminuje problem, bo przecież obroty się zmieniają płynnie, więc nawet jak jest schodkowa krzywa, to przejście z jednej prędkości w drugą będzie jakąś chwilę trwało i wtedy buczenie da się we znaki. Zresztą to i tak zbyt dużo zabawy, wolę już wymienić na inny wentylator bez takich cyrków. Ale fakt, jak teraz szukam w necie to rzeczywiście wiele osób ma ten problem z Arctic P12, wrzucam go na czarną listę i tyle.

8 godzin temu, brzoza11 napisał:

Ja tak przesłuchałem kilka wentylatorów i mogę polecić PureWings2 oraz rebrandy Eloopów jako dosyć tanie i o naprawdę spoko kulturze pracy, bez rezonansów i buczenia.

Akurat z PW2 mam nienajlepsze doświadczenia, bo jakiś czas temu kupiłem go na wymianę do starego zasilacza i terkocze bardzo. Fakt, jest cichy do pracy w warunkach typowego biura w dzień, ale ja tu piszę z punktu widzenia maniaka ciszy: terkotanie na wolnych obrotach jest głośniejsze od szumu powietrza z odległości 2-3 metrów w nocy - nieakceptowalne. Chyba że trafiłem pechowo na niedorobiony egzemplarz.

Te Eloopy bym chętnie wypróbował, ale to sobie zostawię na przyszłość w razie potrzeby, na razie nic nie ruszam, bo i tak mam porządną ciszę z tym FD, a jak pokazało mi doświadczenie z SW3 dużo więcej i tak nie wyciągnę - w końcu mam tylko niepodkręconego Ryzena 4650G, więc i wymagania co do wydajności chłodzenia niewielkie. Komp działa w ponad 99% czasu na niskim obciążeniu/600 rpm, więc ten super wentylator mało kiedy miałby okazję pokazać swoje walory. Chciałem sprawić sobie odrobinę luksusu z porządnym wentylatorem no i wyszło jak wyszło. Za to się człowiek nauczył, że to nie takie proste jak by się wydawało...

Edytowane 30 Kwietnia 2021 przez Melon77

[brzoza11 61]

@Melon77 Oczywiście ta krzywa schodkowa to półśrodek, bo tak jak piszesz raz na jakiś czas przez chwilę zabuczy, ale lepsze to niż jakby na automatycznym ustawieniu wszedł w buczenie na minutę

U mnie jedyne rezonujące arctic P12 na szczęście są mocno nieprzyjemne dopiero przy 1100 rpm i potem przy ok 1250 rpm, jeszcze niedawno ratowałem się taką krzywą, ale po upgradzie chłodzenia o drugą chłodnicę po prostu nie przekraczam nimi 1050 rpm i jest spoko, trzeba się naprawdę wsłuchać w nocy (i przy zamkniętym oknie) żeby usłyszeć cokolwiek poza szumem powietrza.

Co do PW2 to możliwe że trafiłeś na gorszą sztukę, bo moje oby dwa egzemplarze nie emitują klikania. Już Eloopy mają dużo bardziej słyszalny klik na minimalnych obrotach, także gdy nie są potrzebne to w spoczynku się zatrzymują. I też mnie to dziwi że wentylator takiej jakości, a ma taką wadę. Jest tak we wszystkich 3 sztukach które posiadam, może wadliwa partia, ale chętnie bym porównał z jakimiś innymi eloopami, bo może ten typ tak ma.

Podsumowując wymianę doświadczeń nie jest łatwo gdy jest się maniakiem ciszy, żeby chociaż te wentylatory miały powtarzalną jakość w zakresie danego modelu to by było lepiej. Ogólnie ciężkie takie życie, jak PC stanie się w końcu niesłyszalny z ok metra, to znowuż zacznie przeszkadzać lodówka za ścianą i tak dalej ?

 

[rzymo 205]

@up - to nie wiem, moje P12 są chyba wadliwe - mam 3 sztuki, każdą jedną sprawdzałem w zasilaczu (mało obciążony, więc cokolwiek wystarczy) i niestety słyszę lekkie terkotanie łożyska. Fakt, że przy kompie siedzę głównie nocami, no ale jednak taki zwykły ślizgowy Pure Wings 92mm (chłodzenie cpu) jest niesłyszalny...

[Melon77 19]

W dniu 1.05.2021 o 00:30, brzoza11 napisał:

Co do PW2 to możliwe że trafiłeś na gorszą sztukę, bo moje oby dwa egzemplarze nie emitują klikania.

Nie nazwałbym tego klikaniem, to jest dźwięk, który by można porównać do silnika samochodowego na wolnych obrotach, tylko oczywiście dużo cichszego, w dzień raczej niesłyszalny ale w nocy już tak. Może faktycznie taka mi się sztuka trafiła.

W dniu 1.05.2021 o 00:30, brzoza11 napisał:

Już Eloopy mają dużo bardziej słyszalny klik na minimalnych obrotach, także gdy nie są potrzebne to w spoczynku się zatrzymują.

Ważną kwestią jest to, co to jest ten "klik", o którym piszesz. Moja Sigma Pro wydzielała coś co bym mógł nazwać klikiem, ale takim o wysokiej częstotliwości, coś jak terkotanie ale złożone z dźwięków przeskakującej iskry. Natomiast Fractal Design wydaje czasem lekkie chrobotanie jakby ze zbyt poluzowanego spasowania elementów. Ale oba te rodzaje dźwięków są ciche i dosyć dobrze tłumione przez obudowę komputera, więc są niesłyszalne z normalnej odległości siedzącego. Buczenie, o którym tu piszę ma jednak taką niefajną właściwość, że przechodzi przez obudowę, a nawet ma się wrażenie, że jest przez nią wzmacniane jak jakiś dzwon. 

W dniu 1.05.2021 o 00:30, brzoza11 napisał:

Ogólnie ciężkie takie życie

Tak, o wiele łatwiej było jakieś 20 lat temu, kiedy typowy zasilacz tak huczał, że zagłuszał każde inne terkotanie, buczenie, piszczenie, chrobotanie, klikanie łącznie z lodówką obok i się człowiek nie przejmował takimi pierdołami  

Edytowane 2 Maja 2021 przez Melon77

[Send1N 6851]

W dniu 30.04.2021 o 07:16, zawisztheblack napisał:

 

BQ Shadow Wings 2 - naprawdę dobra kultura pracy, tylko wydajność średnia

Cichszego wentylatora niż właśnie Shadow 2 nie miałem, a przeleciało mi przez ręce dość sporo  są równie ciche jak stare dobre silent wings 2 czyli dosłownie bezszelestne łożysko, wydajność to już inna sprawa bo nawet Silent wings 3 jest już sporo lepszy jeśli chodzi o ciśnienie, ale jak ktoś celuje w "najcichszy wentylator" to Shadow 2 i stare silent wingsy 2 dla mnie nr1